Konya Ovası’nda iklim değişikliği, kuraklık ve kontrolsüz yer altı suyu kullanımının etkisiyle oluşan obrukların sayısı artmaya devam ediyor. Konya, Karaman ve Aksaray’ı kapsayan Konya Kapalı Havzası’nda tespit edilen obruk sayısı 739’a ulaştı.
Konya AFAD İl Müdürlüğü bünyesinde 2020 yılında başlatılan “Obruk Duyarlılık Haritası” projesi kapsamında bölgedeki obruklar takip edilirken, envanter çalışmaları yapay zeka, Coğrafi Bilgi Sistemi ve uydu görüntülerinden yararlanılarak güncelleniyor.
Konya’da 702 obruk tespit edildi
Jeoloji Mühendisleri Odası Konya Şube Başkanı Şükrü Arslan, AFAD verilerine göre Konya Kapalı Havzası’nda toplam 739 obruk bulunduğunu açıkladı.
Obrukların 702’sinin Konya’da yer aldığını belirten Arslan, Karaman’da 29, Aksaray’da ise 8 obruğun tespit edildiğini bildirdi.
2020’den bu yana 126 yeni obruk oluştu
Daha önceki yıllarda Konya’da 576 obruk kayıt altına alınırken, AFAD tarafından yürütülen projenin başladığı 2020 yılından bu yana kentte 126 yeni obruk oluştu.
Verilere göre Konya’da 2020 yılında 28, 2021’de 28, 2022’de 14, 2023’te 12, 2024’te 32 ve 2025’te 10 obruk meydana geldi. Bu yıl oluşan obruk sayısının ise 2 olduğu belirtildi.
Yapay zeka ile obruk duyarlılık haritaları hazırlanıyor
Şükrü Arslan, yer altı suyunun bilinçsiz kullanımının bölgedeki obruk oluşumlarını hızlandırdığını ifade etti.
AFAD koordinasyonunda gerçekleştirilen envanter ve duyarlılık haritalama çalışmalarının afet risklerinin azaltılması açısından önem taşıdığına dikkat çeken Arslan, obruk oluşumunda etkili olan ana ve tali faktörlerin analiz edildiğini belirtti.
Bu veriler kullanılarak yapay zeka destekli yöntemlerle obruk duyarlılık haritaları oluşturuluyor. Hazırlanan haritaların erken önlem alınması ve risk yönetimi açısından yol gösterici olması hedefleniyor.
Uydu görüntüleriyle kayıt dışı obruklar belirleniyor
Bölgedeki obruklar saha taramalarıyla belirlenirken, gelişen uydu teknolojilerinden elde edilen görüntüler de envanter çalışmalarında kullanılıyor.
Arslan, geçmiş yıllarda oluşmasına rağmen kayıt altına alınmamış çok sayıda obruğun uydu görüntülerinin analiz edilmesiyle tespit edildiğini ve AFAD’ın obruk envanterine eklendiğini belirtti.