Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, sosyal medya devi Meta’ya yönelik yürüttüğü soruşturmada Facebook ve Instagram platformlarının bağımlılık yapıcı tasarımlara sahip olduğunu ve bu durumun Dijital Hizmetler Yasası’nı ihlal ettiğini belirten ön bulgulara ulaştı. Yapılan resmi açıklamada; sonsuz kaydırma, otomatik oynatma ve anlık bildirim gibi özelliklerin kullanıcı sağlığı üzerindeki risklerinin yeterince analiz edilmediği ifade edildi.
İhlalin kesinleşmesi durumunda Meta, küresel cirosunun yüzde 6'sına kadar para cezasıyla karşı karşıya kalabilecek.
Avrupa Birliği, sosyal medya platformları Facebook ve Instagram’ın tasarımlarını mercek altına aldı. AB Komisyonu tarafından yürütülen geniş kapsamlı soruşturmada, Meta şirketinin Dijital Hizmetler Yasası'nı (DSA) ihlal ettiğine dair ciddi ön bulgular elde edildiği duyuruldu. Platformların kullanıcıları ekran başına kilitleyen algoritmik ve görsel yapıları, yasal düzenlemelere aykırı bulundu.
Komisyon tarafından yapılan açıklamada; Facebook ve Instagram’da yer alan sonsuz kaydırma (infinite scroll), videoların otomatik oynatılması, anlık bildirimler ve yüksek düzeyde kişiselleştirilmiş içerik öneri sistemlerinin, kullanıcıların fiziksel ve ruhsal sağlığı üzerinde oluşturduğu tehditlerin şirket tarafından yeterince değerlendirilmediği saptandı. Özellikle bu mekanizmaların, kişilerin platformlarda normalden çok daha uzun süre kalmasına zemin hazırlayarak sağlıksız kullanım alışkanlıklarını ve zorlayıcı kullanım davranışlarını teşvik ettiği aktarıldı.
"Çocukların Gece Kullanımı Göz Ardı Ediliyor, Risklerle Mücadele Yetersiz"
Raporda öne çıkan en çarpıcı başlıklardan biri de çocuk kullanıcılar oldu. Meta'nın, çocukların gece saatlerinde Instagram ve Facebook'ta harcadıkları süreye ilişkin elindeki mevcut verileri göz ardı ettiğine işaret edilen açıklamada, "Meta'nın mevcut risk azaltma önlemleri, bağımlılık yapıcı tasarımdan kaynaklanan risklerle etkili bir şekilde mücadele edilmediğini göstermektedir" denildi.
Avrupa Birliği, teknoloji devinin hem Facebook hem de Instagram tasarımlarında köklü değişikliklere gitmesi gerektiğinin altını çizdi. Öte yandan paylaşılan bu bulguların henüz nihai bir hüküm niteliği taşımadığı, Meta'nın bu iddialara karşı resmi savunmasını sunma hakkının saklı olduğu hatırlatıldı. Ancak soruşturma süreci tamamlandığında Komisyonun kesin bir ihlal kararına varması durumunda, Meta'ya dünya genelindeki yıllık cirosunun yüzde 6'sına kadar ulaşabilecek oldukça ağır bir idari para cezası kesilebileceği uyarısında bulunuldu.