Science Advances dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, Ay'ın zorlu yüzey koşullarının mikroorganizmalar için tamamen ölümcül olduğu yönündeki yaygın kabulü sorgulayan sonuçlar ortaya koydu.
Daha önce Güneş'ten gelen ultraviyole ışınlarının ve aşırı sıcaklık koşullarının mikrobiyal yaşamı ortadan kaldırdığı düşünülüyordu. NASA araştırmacılarının öncülüğündeki ekip ise Ay yüzeyindeki tepeler, kraterler ve vadilerin oluşturduğu korunaklı gölgelerin mikropların hayatta kalmasına imkan sağlayabileceğini belirledi.
Güneş ışığının neredeyse hiç dik açıyla ulaşmadığı ve kalıcı gölgelerin bulunduğu Ay'ın kutup bölgelerinin, mikroskobik canlılar açısından doğal bir sığınak görevi görebileceği tespit edildi.
Üç bakteri ve iki mantar türü incelendi
Araştırmacılar, insanlı uzay görevlerinde sık karşılaşılan ve aşırı soğuk, vakum ortamı ile radyasyona dayanıklılık gösteren üç bakteri ve iki mantar türünü incelemeye aldı.
Bu mikroorganizmaların dayanıklılık verileri Ay'ın sıcaklık ve radyasyon haritalarıyla karşılaştırıldı. Sonuçlarda, Ay'ın her iki kutup bölgesinde de söz konusu mikroorganizmaların hayatta kalabileceği alanların bulunduğu belirlendi.
Mikropların bu ortamlarda çoğalamasa dahi hareketsiz kalarak ve metabolizmalarını durdurarak "kriptobiyoz" olarak adlandırılan derin uyku durumunda varlıklarını sürdürebileceği anlaşıldı.
Bot izi bile korunaklı alan oluşturabilir
Bilim insanları, Ay yüzeyinde bir keşif aracının oluşturduğu izin veya astronot botunun bıraktığı küçük bir çukurun dahi mikroorganizmaları Güneş ışığından koruyabilecek bir ortam meydana getirebileceğine dikkati çekti.
Araştırmanın sonuçları, NASA'nın Ay'ın güney kutbuna insan göndermeyi hedeflediği Artemis III görevi öncesinde gezegen koruma protokollerinin önemini de artırıyor.
Uzmanlar, uzay araçları aracılığıyla Ay yüzeyine istemeden taşınabilecek Dünya kaynaklı mikroorganizmalar konusunda daha dikkatli olunması gerektiği uyarısında bulunuyor.