Ticaret Bakanlığı, geçmiş dönem gümrük ve dış ticaret işlemlerinin mevzuata uygunluğunu denetlemeye yönelik çalışmaların aralıksız devam ettiğini bildirdi.
Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, yürütülen kontrollerin, işlemlerini mevzuata uygun şekilde gerçekleştiren dış ticaret erbabının haklarını korumayı amaçladığı belirtildi. Sonradan kontrol firma denetimleri ile ikincil kontrol beyanname incelemeleri kapsamında son 2,5 yılda toplam 28,7 milyar lira tutarında ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendiği, usulsüz gümrük ve dış ticaret işlemlerine izin verilmediği ifade edildi.
Açıklamada yer alan verilere göre, 2024 yılında 5,5 milyar lirası ikincil kontrol, 1,3 milyar lirası ise sonradan kontrol kapsamında olmak üzere toplam 6,8 milyar lira ek tahakkuk ve ceza kararı alındı. Bu tutarın 2023 yılına göre yüzde 98 artış gösterdiği belirtildi.
2025 yılında ise 11,8 milyar lira ikincil kontrol ve 1,8 milyar lira sonradan kontrol olmak üzere toplam 13,6 milyar liralık ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendiği, bunun bir önceki yıla kıyasla yüzde 100 artış anlamına geldiği kaydedildi.
Bu yılın ilk altı ayında ise 6,5 milyar lirası ikincil kontrol, 1,8 milyar lirası sonradan kontrol kapsamında olmak üzere toplam 8,3 milyar lira ek tahakkuk ve ceza kararı verildi. Söz konusu tutarın geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 43 yükseldiği bildirildi.
Bakanlık, denetimlerin Ticaret Araştırmaları ve Risk Değerlendirme Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütüldüğünü belirterek, yüz binlerce firma ve milyonlarca gümrük beyannamesi arasından riskli işlemlerin belirlenmesinde gelişmiş veri analitiği yöntemlerinden yararlanıldığını aktardı.
Açıklamada, Sonradan Kontrol Puanlama Sistemi (SKPS), İkincil Kontrol Alarm Sistemi (İKAS), Dahilde İşleme Kontrol Programı (DİKOP) ve Kıymet Alarm Sistemi (KIYAS) gibi sistemlerin risk analizinde etkin şekilde kullanıldığı ifade edildi.
Riskli olduğu belirlenen firmaların Bakanlık müfettişleri tarafından sonradan denetime tabi tutulduğu, şüpheli gümrük beyannamelerinin ise 18 bölge müdürlüğünün kontrol şubeleri tarafından ikincil incelemeye alındığı belirtilen açıklamada, gümrük ve dış ticaret işlemlerinin mevzuata uygun yürütülmesi ile vergi kayıplarının önlenmesine yönelik denetimlerin önümüzdeki dönemde de etkin biçimde sürdürüleceği vurgulandı.