Küresel ısınmanın tropikal bölgelerdeki fırtınaların hem zamanlamasını hem de şiddetini değiştirdiği belirlendi. Nature Geoscience dergisinde yayımlanan çalışmada, “orta ölçekli konvektif sistemler” (MCS) olarak adlandırılan fırtına yapıları incelendi.
Yüzlerce kilometrelik alana yayılabilen ve saatler boyunca etkisini sürdürebilen bu organize fırtına kümeleri, tropikal bölgelerdeki toplam yağışın yarısından fazlasını oluşturuyor. Söz konusu sistemler aynı zamanda ani ve ölümcül su baskınlarının başlıca kaynakları arasında gösteriliyor.
Çin ve ABD’den araştırmacılar tarafından geliştirilen ileri iklim simülasyonları, gezegenin ısınmasıyla birlikte bu fırtına sistemlerinin mevsimsel döngüsünde önemli değişiklikler meydana geldiğini ortaya koydu.
Yağmur sezonu 10 ila 15 gün gecikebilir
Araştırmaya göre, atmosfer ısındıkça enerjiyi hapsetme kapasitesi artıyor. Bunun küresel hava sirkülasyonunu yavaşlattığı ve atmosferik dengelerin oluşmasını geciktirdiği belirtildi.
Bu değişimin sonucunda yağmur sezonunun 10 ila 15 gün daha geç başlayabileceği hesaplandı. Ancak yağışların gecikmesiyle atmosferde biriken enerjinin yoğunlaşması, fırtınalar başladığında çok daha şiddetli yağışların ortaya çıkmasına neden oluyor.
Simülasyonlara göre fırtınaların bıraktığı yağış miktarının şiddeti yaklaşık yüzde 38 ila 45 oranında artabiliyor. Böylece yağışın geniş bir zaman dilimine yayılması yerine, daha kısa sürede ve afet boyutuna ulaşabilecek yoğunlukta gerçekleşmesi söz konusu oluyor.
Tarım ve su kaynakları da etkilenebilir
Tropikal bölgelerde yağış mevsiminin zamanlaması; tarımsal ekim ve hasat dönemleri, su kaynaklarının sürdürülebilirliği ve taşkın riskleri açısından doğrudan önem taşıyor.
Yağışların kısa süre içerisinde yoğun ve yıkıcı fırtınalar halinde gerçekleşmesinin, milyonlarca insanın yaşamını tehdit edebilecek sel felaketlerini tetikleyebileceği belirtiliyor.
Uzmanlar, fırtına dinamiklerinde yaşanan bu değişimin doğru şekilde anlaşılmasının, değişen iklim koşullarına hazırlık açısından yerel yönetimler ve tarım sektörü için kritik önem taşıdığına dikkat çekiyor.