Türkiye’de sıcak hava dalgalarının son 75 yıldaki değişimini inceleyen araştırmada, bu olayların şiddetinin tarihsel olarak en yüksek seviyeye ulaştığı belirlendi.
Çalışma, İstanbul Teknik Üniversitesi Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve iklim bilimci Prof. Barış Önol ile meteoroloji mühendisi Tolga Karakaya tarafından yürütüldü.
Araştırmada, Türkiye’de 1950-2025 yılları arasında meydana gelen sıcak hava dalgaları incelendi. Günlük maksimum sıcaklık verilerinden yararlanılarak “Sıcak Hava Dalgası Büyüklük İndeksi” kullanıldı.
Çalışma kapsamında her yıl gerçekleşen en şiddetli sıcak hava dalgası ile yıllık toplam değerlerin zamana ve bölgelere göre değişimi analiz edildi.
Araştırmanın sonuçları, Türkiye genelinde sıcak hava dalgalarının büyüklüğünde güçlü bir yükseliş eğilimi bulunduğunu gösterdi.
Yaz mevsimindeki ortalama sıcaklıklar 1970-1990 döneminde 22-23 derece arasında seyretti. 2000’li yılların başından itibaren hızlanan ısınmayla birlikte ortalamalar 24-25 derece seviyelerine yükseldi.
Türkiye’nin ortalama yaz sıcaklığı 2024 yılında 26,1 dereceye ulaşarak rekor kırdı.
Araştırmada, ortalama sıcaklıklardaki artışın yanı sıra aşırı sıcak hava olaylarının şiddetindeki değişim de değerlendirildi. Referans olarak alınan 1980-2009 döneminde HWMId değeri tek bir sıcak hava dalgası için ortalama 1,29, yıllık toplamda ise 1,68 olarak hesaplandı.
Yıllık toplam değerler 2000 öncesinde büyük ölçüde 1,6 seviyesinin altında kaldı. Ancak 2010’dan sonra sıcak hava dalgalarının şiddetinde belirgin bir değişim yaşandı.
Bu dönemden itibaren bir yıl içinde meydana gelen sıcak hava dalgalarının toplam şiddet ortalaması, tarihsel referans dönemdeki seviyenin yaklaşık üç katına ulaştı.